Savaş Karşıtlığından Kapsamlı Barış Grişimlerine

AddThis

Nuclear Abolition News | IPS
Mutsuko Murakami’nin, Kyoto Dünya Barışı Müzesi onursal başkanı KURO ANZAI’yle röportajı


TOKYO (IPS) - Tüm dünyada bulunan yaklaşık 170 barış müzesinin üçte biri Japonya’da.
Kyoto’da bulunan Ritsumeikan Üniversitesi’ne bağlı Dünya Barışı Müzesi, Japonya’daki benzerleri arasında bir yükseköğretim kurumu içinde yer alan tek örnek. Müze ülkenin geçmişindeki saldırganlıklar kadar trajik savaş deneyimlerini de yansıtıyor. Japonya’nın eski başkentinde yer alan özel üniversite II. Dünya Savaşı sırasında ülkenin savaşçı politikalarının destekçisiydi.

1992’de barış çabalarının bir parçası olarak üniversitede bu müze açıldı ve şu ana kadar 900 binden fazla ziyaretçi kabul etti. Günümüzde de barış eğitimi kampanyaları ve hem yurt içinde hem de sınırın ötesinde yürüttüğü programlarla tanınıyor.

Müzenin ilk yöneticisi olan Dr. Ikuro Anzai bir doktor ve 1986’da üniversitede uluslar arası ilişkiler dersi vermeye davet edilmeden önce tıp fakültesinde ders veriyordu. O günden bu yana Dr. Anzai barış çalışmaları konusunda önemli bir isim haline geldi. Halen, Çin’deki Nanjing Üniversitesi’ne bağlı Uluslar arası Barış Enstitüsü’nde yönetici konumunda. Enstitü Çin’in eski başkentinde Aralık 1937’de Japonlar tarafından gerçekleştirilen kıyımla ilgili tarihi belgeleri derlemeye çalışıyor.

2008’de müze 50 ülkeden 5 bin katılımcıyı buluşturan 6. Uluslar arası Barış Müzeleri Konferansı’na ev sahipliği yaptı. İlki 1992’de düzenlenen konferans, Anzai’nin de yönetiminde olduğu müzeler arası bir ağın (Uluslar arası Barış Müzeleri Ağı-INMP) kurulmasını sağladı.

INMP gelecek toplantısını 2010’da Barselona’da yapmayı planlıyor. İki yıl sonra da Lahey’de toplanılacak. IPS’ê verdiği röportajda Anzai barış müzelerinin uluslar arası alandaki barış çabaları açısından önemini tartışıyor.

IPS: Neden Japonya’da bu kadar çok barış müzesi var?

Ülkemizin savaş peşinde koşması sergilenecek anıtsal şeylerin yanı sıra çok fazla yaraya neden oldu. Savaş yüzünden ve kısmen de Japon halkının trajik nükleer saldırı deneyimleri nedeniyle [Hiroşima ve Nagazaki’ye yapılan atom bombası saldırılarını kastediyor] insanlarda barışı kovalamak için ciddi bir istek oluştu.

1978’de Japonlar Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun silahsızlanma üzerine ilk özel oturumu için 30 milyon imza topladı. Halk yerel yönetimler üzerinde nükleerden arınmaları ve barış müzeleri kurmaları için baskı yaptı. Japonya’da sivil toplum barışı kurma yönünde güçlü bir kapasiteye sahip olduğunu gösterdi.

IPS: Siz barış müzelerinin savaşlarla ilgili tarihi gerçekleri derlemek ve insanların gördüğü zararı ve belgelemekten fazlasını yapabileceğini savunuyorsunuz. Bu açıdan müzelere ne rol düşüyor?

Barış okur-yazarlığını geliştirmek ve dünyada barışı kurma çabalarına daha verimli şekilde destek sunabilmek için müzeler sunumlar, film gösterimleri, araştırmalar, turlar, barış konferansları ve diğer etkinlikler düzenleyebilir. Ortak hedefe yürümek için bir işbirliği ağı kurabiliriz.

Japonya’daki bazı müzeler şimdiden sergi malzemelerini paylaşıyor ve yeni programlar oluşturuyor. Diğer Asya müzelerinden küratörler ve yetkililer davet ederek fikir alışverişinde bulunduk. Birlikte, ziyaretçi bekleyeceğimiz sergilerden daha fazlasını yapabiliriz.

IPS: Müzeleri bu yöne iten diğer faktörler neler?

Dr. Johan Galtung 1970’de yeni bir tanımlamayla ortaya çıktığından bu yana barış kavramının evrildiğini gördük.

O, barışı sadece savaşın yokluğu olarak tanımlamanın ötesine geçerek her türlü şiddete, haklardan yoksun olmaya, doğanın katledilmesine ve kültürel şiddete de vurgu yapıyor. Biz de müzedeki vurgumuzu salt savaş karşıtlığından çıkararak kapsamlı bir barış çalışmasına yöneldik. Bazı diğer müzeler de bu yeni barış kavramını benimsedi.

IPS: 2008 ICMP konferansından ne çıktı? Yeni adımlar neler olacak?

Konferansın başarısına ek olarak, yönetim yapısı olan INMP için bir çerçeve oluşturuldu. Yasal statüye kavuşturuldu, bir anayasa hazırlandı, yetkililer atandı, üyelik sistemi kuruldu ve Lahey’de yönetim ofisi oluşturuldu.

Bradford Üniversitesi’nden Prof. Peter van den Dungen genel koordinatör olarak görev yapıyor. Bu kurumlaşma süreci bize ilerlemek için somut bir zemin sağladı. INMP üzerinden birliğimizi sağlamlaştırabilir, işbirliği içindeki barış çalışmalarımızı güçlendirebilir ve yeni müzelerin kurulmasına yardımcı olabiliriz.

IPS: Japon ordusunun 1937’de işlediği büyük adaletsizliği gözler önüne seren Nanjing Katliamı Müzesi’yel sıkı bağlar kurdunuz. Sizinki gibi girişimlerin Japonya ve Çin arasındaki uzlaşma çabalarına katkısı oldu mu?

Dünyada türünün en büyüğü olan Nanjing Müzesi katliam ve ızdırabı gösterse de aynı zamanda barış inşasını da içeriyor. Beni orada yönetici olarak atamaları önemli bir noktadır. Gerçek bir yüzleşme ve uzlaşma için çabalarımızı sürdüreceğiz. Bir gün Hiroşima Barış Müzesi’yle Nanjing arasında sergi değişimi yapacak noktaya geleceğimizi umuyorum.

IPS: Önünüzdeki sorunlar neler? Müzemizin yeni bir barış müzesi komplesine evrilmesini görmek istiyorum. Bir barış için bilim ve teknoloji müzesi, ikincisi barış için uluslararası anlayış müzesi ve üçüncüsü de bir barış eğitimi için dijital kaynak müzesi kurulmasını öngörüyorum.

Uluslararası anlamda INMP’nin 2012 Lahey konferansına kadar gelişmesini bekliyorum. İnsanların sorumluluk üstlenmesinin önünü açacak bir buluşma olacak. (SON/2010)

 

Search